TOSADER 1. OLAĞAN KONGRE BAŞKANIN AÇILIŞ KONUŞMASI

Değerli Üyeler, Kıymetli Misafirler,

Hepinizi en kalbi duygularımla, saygı ve muhabbetle selamlıyorum. Hoş geldiniz, şeref verdiniz.

Bugün burada, bireyi, toplumu ve insanlığı ilgilendiren her alanda çalışmalar yapma, projeler üretme ve bunları hayata geçirme niyetiyle kurduğumuz derneğimizin ilk olağan kongresini gerçekleştiriyoruz. Bu bir başlangıç değil, aksine, yeni bir sorumluluk yüklenme anıdır. Derneğimizin ana ilkeleri “Toplumsal Sorumluluk, Bilimsel Derinlik ve Ahlaki Duruş” şeklinde özetlenebilir.

İçinde bulunduğumuz çağ, büyük dönüşümlerin, kırılmaların ve sınamaların yaşandığı bir çağdır. Dijital devrimle birlikte insanın bilgiye ulaşma hızı artmış, ancak bilgelik arayışı sekteye uğramıştır. Ekonomik gelişmeler refahı artırırken, toplumsal eşitsizlikler derinleşmiştir. Birey özgürlüğü yükselirken, kolektif sorumluluk bilinci zayıflamıştır. İşte tam da bu noktada, ahlaki, bilimsel ve toplumsal sorumluluk bilinciyle hareket eden kurumlara ve sivil inisiyatiflere her zamankinden daha fazla ihtiyaç duyulmaktadır.

İslam düşüncesinin en temel kavramlarından biri “emr-i bi’l-ma‘ruf ve nehy-i ani’l-münker”, yani iyiliği emretmek ve kötülükten sakındırmaktır. Kur’an-ı Kerim’de şöyle buyuruluyor:

“Siz, insanlar için çıkarılmış en hayırlı ümmetsiniz; iyiliği emreder, kötülükten meneder ve Allah’a iman edersiniz…” (Âl-i İmrân, 110).

Bu ayet, sadece bireysel bir sorumluluktan değil, toplumsal bir misyondan da bahsetmektedir. Bizler, kendimiz, ailemiz, milletimiz ve insanlık için faydalı işler yapmakla yükümlüyüz.

İslam düşüncesi, bireysel ve toplumsal sorumluluk üzerine bina edilmiştir. Dolayısıyla ortaya çıkan İslam medeniyeti, bilgi ile ahlakı, akıl ile vicdanı, birey ile toplumu, teori ile pratiği birleştiren büyük bir düşünce mirasına sahiptir. İbn Haldun’un "ümran ilmi" dediği sosyal bilim anlayışı, toplumların yükseliş ve çöküş döngülerini anlamaya çalışırken, Farabi’nin "erdemli şehir" modeli, adil, bilinçli ve hikmetli bir toplumun inşasını hedeflemiştir. Bugün biz de tarihsel bir bilinçle ama geleceğe dönük bir ufukla bu düşünceleri yaşadığımız dünyada yeniden üretmek zorundayız.

Çünkü toplumsal sorunları çözmek, sadece bir akademik çaba değil, aynı zamanda bir ahlaki sorumluluktur. Bugün, dünyanın farklı bölgelerinde yaşanan ekonomik krizler, çevre felaketleri, savaşlar, kültürel yozlaşmalar ve dijital çağın getirdiği etik sorunlar, sadece hükümetlerin ya da uluslararası kuruluşların çözeceği meseleler değildir. Sivil toplum kuruluşları, akademik inisiyatifler ve bilinçli bireyler olarak bizler de bu sorumluluğu paylaşmalıyız.

Kıymetli arkadaşlar bu salonu dolduran sizler önemli bilgi birikimi ve tecrübeye sahip insanlarsınız. Elde ettiğiniz bu değerlerin imkanlar ölçüsünde pratiğe aksetmesi ve toplum için değere dönüşmesi “Bilginin ve Eylemin Birlikteliği” açısından önemlidir.

Peygamber Efendimiz (s.a.v.), bir hadis-i şerifinde şöyle buyurmaktadır:

“İnsanların en hayırlısı, insanlara en faydalı olandır.”

Bu hadis, bizim hareket noktamız olmalıdır. Fakat burada bir noktaya dikkat çekmek istiyorum: Faydalı olmak, yalnızca iyi niyetle olmaz. Faydalı olmak için bilgi, bilinç ve strateji gerekir.

Derneğimizin temel amacı, bilgiyi eyleme dönüştüren bir yapı inşa etmektir. Toplumu ilgilendiren her alanda; sosyoloji, ekonomi, sanat, eğitim, sağlık, ileri teknoloji, istihdam, sanayi, dijital teknoloji gibi tüm disiplinleri ilgilendiren konularda disiplinler arası projeler yapıp çalışmalar yapacağız. Ama en önemlisi, bu çalışmaları sadece akademik bir perspektiften değil, ahlaki bir hassasiyetle gerçekleştireceğiz. Çünkü bilgi, ahlak ile birleşmediğinde sadece bir güç aracına dönüşmekte ve insanlığa mutluluk getirmemektedir.

Bugün bilim ilerledi, teknoloji gelişti, ancak dünyada hâlâ açlık var, savaşlar var, sömürü var. Demek ki sadece bilgi yetmiyor. Bilginin vicdan ile birleşmesi gerekiyor. İşte bizim buradaki sorumluluğumuz tam da budur: Bilgiyi, hikmetle buluşturmak.

Değerli Üyelerimiz ve Kıymetli Misafirler biz bu dernekte “Eylem ve Proje Odaklı Bir Çalışma Modeli” yürütmek istiyoruz. 

Bu çerçevede yapacağımız işleri kısaca şöyle özetleyebiliriz: 

1.     Toplumsal ve küresel sorunları analiz edecek, bilimsel raporlar ve akademik çalışmalar üreteceğiz.

2.     Sivil toplum kuruluşları, akademik çevreler ve resmî kurumlarla iş birlikleri yaparak gücümüzün yettiği her alanda somut projeler geliştireceğiz.

3.     Dijital çağın fırsatlarını değerlendirerek, yeni nesillere yönelik bilinçlendirici eğitim programları düzenleyeceğiz.

4.     Sanat, edebiyat ve kültürel mirasını ihya edecek çalışmalara öncülük edeceğiz.

5.     Gençleri toplumsal sorumluluk, tarih ve medeniyet bilinciyle yetiştirecek projeler üreteceğiz.

6.     Atıl durduğunu fark ettiğimiz beşeri ve maddi imkanları harekete geçirip işlerlik kazandıracak projelerin takipçisi olacağız.

Burada önemli olan, laf üretmek değil, iş üretmektir. Eleştirmek değil, çözüm sunmaktır. Beklemek değil, harekete geçmektir.

Ve unutmayalım: Harekete geçmeyen bir bilinç, körelmeye mahkumdur.

Kıymetli dostlar, burada toplumun geleceği için bir araya geldik. Büyük davalar, büyük sorumluluklar gerektirir. Ama unutmayın, büyük işler küçük adımlarla başlar.

Biz, bu derneği bir grup insanın bir araya gelip sohbet ettiği bir yapı olarak değil, dünyada iyiliğin, adaletin ve hikmetin yayılması için çalışan bir inisiyatif olarak kurduk.

Bugünden itibaren, her birimiz birer sorumluluk taşıyoruz. Çünkü bu yük, sadece bir başkanın, bir yönetim kurulunun ya da birkaç akademisyenin değil, bu salonda bulunan herkesin gönüllülük esasına göre omuzlarında olmalıdır.

Derneğimizi “ALTI NOKTA SIFIR” derneği olarak 9 kişi ile kurduk. Bunlar; İsmail SAĞLAM, Ahmet TİRFİL, Volkan ATİLLA, Ömer GÜNERİ, Metin SEZER, Latif SAĞLAM, Fikret GÜLER ve Abdullah YAŞAR arkadaşlarımızdır.  Huzurlarınızda ilk çağrımıza kulak vererek kuruluşta yer alan bu arkadaşlarıma teşekkür ediyorum. 

Bu arkadaşlarımızla beraber çalışmaları belli bir noktaya kadar getirdik. Çeşitli ziyaretler ve toplantılar yaptık, sosyal medya ve internet sitemizi hazırladık. Bütün bu çalışmalarda derneğimizin adını telaffuz ettiğimizde istisnasız herkes derneğimizin adını başka bir dernekle irtibatlandırarak soru yönelttiler ve gündemimiz değişti. Bundan dolayı derneğimizin isminin bundan böyle “TOSAD” yani “Toplumsal ve Stratejik Araştırmalar Derneği” olarak değiştirilmesini takdirlerinize sunduk ve genel kurulumuzun onayını aldı. Böylece siz değerli yeni üyelerimizle beraber 1. Olağan Kongremizi yaparak yeni ufuklara yelken açmak istiyoruz. Üye çağrımıza karşılık vererek bu salonu dolduran ve insanlık için değer üretme sorumluluğu üstlenmeye hazır olan sizlere de tıpkı kurucularımız gibi gönülden teşekkür ediyorum. Sizlerle derneğimiz daha güçlü olacağına ve emin adımlarla yoluna devam edeceğine inancım tamdır. 

Kıymetli arkadaşlar derneğimizin “Sorun tespiti – Proje hazırlama- Projeyi yürütme- Ürün elde etme / Sorunu çözme- Çözümü insanlıkla paylaşma” ekseninde hareket edeceğini söylemiştik. Bu anlamda her biriniz birinci derecede bu çatı altında sorumluluk üstlenebilir, proje getirebilir ve proje yürütücüsü olabilir. Genel kurulun takdirleriyle yönetim kurulları tüzüğün öngördüğü şekilde oluştu. Bu kurullar derneğin resmi sorumluluklarını yerine getireceklerdir. Ancak bütün üyelerimizin hatta üye olmayan gönüllülerimizin proje önerme ve projede yer alma imkanları vardır ve kendilerinde bu sorumlulukları üstlenmeleri beklenmektedir. Kuruluşumuzdan bu yana kısa bir süre geçmesine rağmen müzakere ettiğimiz ve toplantılarına katıldığımız çok sayıda ulusal ve uluslararası proje oldu. Derneğimizin bazı kuruluşla beraber üzerinde durduğu projelerden birisi de “Aile Kadın ve Yaşam Akademisi” projesidir. Bu projemizin akademik danışman grubu;

1.     Prof. Dr. İsmail SAĞLAM TOSAD BAŞKANI

2.     Ahmet TİRFİL, TOSAD Başkan Yardımcısı ve Proje Genel Koordinatörü

3.     Prof. Dr. Ramiz ARABACI BUÜ Spor Bilimleri Fakültesi

4.     Prof. Dr. Halil İbrahim ÇIKRIKLAR BUÜ Tıp Fakültesi Acil ABD

5.     Prof. Dr. Levent ÖZDEMİR BUÜ Tıp Fak Halk Sağlığı ABD

6.     Prof. Dr. Naci KULA BUÜ İlahiyat Fakültesi FDB Din Psikolojisi

7.     Doç. Dr. Gazanfer ANIL BTÜ Psikoloji Bölümü

8.     Doç. Dr. Mehmet ŞANVER BUÜ İlahiyat Fakültesi Felsefe ve Din Bilimleri Din Eğitimi 

9.     Fatma Betül EMİNSOY BUÜ YL Öğrenci ve Aile Danışmanı, Sosyolog

10.    Nurgül TÜRKMEN BUÜ YL Öğrencisi, Aile Danışmanı, Eğitim Uzmanı

11.    Nurgül AYDIN, YİHMED Eğitim Koordinatörü.

TOSAD Aile Kadın ve Yaşam Akademisi Proje Kurum Yetkilileri ise

1. Ahmet TİRFİL TOSAD Başkan Yardımcısı 

2. Doç. Dr. Mehmet ŞANVER BUÜ İlahiyat Fak Dekan Yardımcıs

3. Nurgül AYDIN YİHMED Yöneticisi 

4. Uzm.Dr. Mustafa ÇETİN BİSM Halk Sağlığı Hizmetleri Başkanı 

5. Mürsel KAYA Bursa GSİM Gençlik Faaliyetleri Şb. Md

6. Recep BÜYÜKKAYIKCI Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdür Yardımcısı’dır.

Son olarak, şunu hatırlatarak sözlerimi tamamlamak istiyorum:

İnsan değişmesi gerektiğini düşündüğü şeylerin değişimi için önce kendinden başlamalıdır. Bireysel ve topluluk olarak pozitif yönde ilerlemenin temel ilkesi budur. Bu ilke "Bir topluluk kendini değiştirmedikçe, Allah onların durumunu değiştirmez." (Ra’d, 11). Buyruğunda dile getirilmektedir.

O halde değişime kendimizden başlayalım.

İlmin, ahlakın ve adaletin ışığında yürüyelim.

Bu yolda yürümeye karar veren insanlarla dayanışma halinde olalım.

Derde derman, soruna çare, ihtiyaca cevap, darlığa karşı ferahlık sunmaya çalışalım.

Kısaca insanlığa faydalı olacak eserler bırakalım.

Hepinizi saygı ve sevgiyle selamlıyorum. Teşekkür ederim. Allah’a emanet olun.

Prof. Dr. İsmail SAĞLAM

Toplumsal ve Stratejik Araştırmalar Derneği 

            (TOSADER) Başkanı

Tarih  : 23 Mart 2025

Yer      : Abdal Kültür Merkezi, Osmangazi Bursa